آموزش کار با اور فرز نجاری قسمت اول مجله نوین چوب

آموزش کارهایی که با اور فرز نجاری می‌توان انجام داد (قسمت اول)

۲۴ فروردین ۱۳۹۸

شکل‌دادن به لبه‌ها (با استفاده از کپی‌تراش)

چه به هنگام ابزار زدن و فرم‌دهی به گوشه‌ها هنگام قاب‌سازی و چه به منظور اجرای یک اتصالِ به خصوص، شکل‌دادن به لبه‌ها یکی از پرکاربردترین موارد استفاده‌ی اُور فرزها است. نحوه‌ی حرکت‌دادنِ دستگاه در طول قطعه کار به نوع تیغه‌ای که مورد استفاده قرار گرفته بستگی خواهد داشت. هنگام استفاده از تیغه‌های بلبرینگ‌دار، بلبرینگ هدایت‌کننده‌ی دستگاه در هنگام برداشت از لبه‌های چوب خواهد بود و عملیات ابزارزنی را به صورت پیوسته حفظ خواهد نمود. اما هنگام کار با تیغه‌هایی که فاقد بلبرینگ در قسمت انتهاییِ تیغه هستند، می‌بایست از لبه‌گیر استفاده کرد. بدین ترتیب، پایه‌ی دستگاه روی سطح چوب مورد نظر قرار گرفته و لبه‌گیر، پیوستگی ابزار زنی را بر عهده خواهد داشت. هر دو روش هنگام ابزار زدنِ قطعات راسته کاربرد دارند اما هنگام کار روی قطعات منحنی و دایره، باید حتماً از تیغه‌های بلبرینگ‌دار استفاده کرد. همواره باید به خاطر داشت، تا زمانی که بلبرینگ با لبه‌ی کار تماس پیدا کند امکانِ لگد زدن دستگاه وجود دارد. بنابراین، هنگام شروع کار باید دستگاه را با نیروی بیشتری مهار کرد.

یکی از موارد بسیار مهم هنگام ابزار زنی و کار با اُور فرز، جهت حرکت دادنِ دستگاه است. به طور کلی، جهت حرکت دادن دستگاه روی قطعه کار باید در خلاف جهت گردش تیغه‌ی آن باشد. پیش از شروع کار حتماً قطعه چوب مورد نظر باید به میز کار به طور صحیح با گیره بسته شود.

حرکت دادن دستگاه در جهت نادرست ممکن است به لگد زدنِ دستگاه و یا تکه‌شدنِ تراشه‌های سطحی چوب منجر شود. در بیشتر مواقع، دستگاه باید در خلاف جهت گردش تیغه به حرکت درآید. برای ابزارزنیِ لبه‌های خارجی چوب، دستگاه اُور فرز را باید بر خلاف جهت عقربه‌های ساعت به حرکت درآورد. اما برای شکل دادن به لبه‌های داخلی، باید دستگاه را در جهت عقربه‌های ساعت حرکت داد. به این علت که حرکت دادن در خلاف جهت ذرات چوب باعث می‌شود تا از هر گونه شکست یا جدا شدن تراشه‌های چوب جلوگیری به عمل آید. همواره می‌بایست در جهت ایستاد تا حرکت دستگاه به طرف داخل باشد تا خارج؛ چرا که می‌توان در هر لحظه تیغه‌ی دستگاه را زیر نظر داشت. در تمام مدت باید دستگاه را با دو دست محکم نگه داشت و با وارد آوردن فشارِ اندکی به سمت چوب، عملیات ابزارزنی را ادامه داد.

آموزش شکل دادن به لبه‌ها با کمک اور فرز نجاری

برای ابزارزنیِ قطعات منحنی‌شکل، ابتدا قطعه کار را به میز کار با گیره محکم به نحوی می‌بندیم که به فاصله‌ی چند سانتی‌متر از لبه‌ی مورد نظر خارج از میز قرار گیرد. اُور فرز را با دو دست محکم نگه داشته و پایه‌ی آن را روی سطح چوب قرار می‌دهیم. با حفظ فاصله‌ی چند سانتی‌متری بین تیغه و لبه‌ی کار، دستگاه را روشن نموده و به آرامی به سمت لبه‌ی چوب هدایت می‌کنیم تا بلبرینگ زیر تیغه با لبه‌ی چوب تماس برقرار کند. برای برداشت عمیق‌تر از لبه‌ی چوب، می‌بایست دستگاه را دو یا سه بار به صورت رفت و برگشت روی لبه حرکت داد. هنگام ابزارزنیِ گوشه‌ها، تیغه‌ی اُور فرز به طور کامل بار را از لبه‌ی چوب خالی نکرده و باید پس از عملیات ابزارزنی، گوشه‌ها را به کمک مغار خالی کرد.

آموزش شکل دادن به لبه با اورفرز نجاری

برای ابزارزنی و برش‌کاری با استفاده از تیغه‌های فاقد بلبرینگ می‌بایست از گونیای دستگاه استفاده کرد. میله‌های گونیا یا همان لبه‌گیر به صورت کشویی داخل پایه‌ی دستگاه قرار گرفته و سطح بیشتری را برای تراز کردنِ پایه‌ی دستگاه با سطح چوب مورد نظر در اختیار قرار می‌دهد. سپس گونیا را به لبه‌ی چوب تکیه داده و میله‌های آن روی سطح چوب قرار می‌گیرد. در این حالت دستگاه در جای خود ثابت شده و می‌توان ابزار زنی را انجام داد.

برش‌های مربوط به اتصالات به کمک اور فرز نجاری

اگرچه با استفاده از هر اٌور فرزی می‌توان بر‌ش‌کاری مربوط به اتصالات محتلف را انجام داد، اما استفاده از اٌور فرزهای با پایه‌ی متحرک برای این منظور سهولت بیشتری را به همراه خواهد داشت. به این دلیل که می‌توان برش‌کاری را در وسط قطعه کار متوقف نمود. پایه‌ی دستگاه را روی سطح چوب مورد نظر قرار داده و فشار دادن دستگاه به سمت پایین، تیغه‌ی آن وارد سطح چوب شده و تا نقطه‌ی اتمام کار دستگاه را روی سطح چوب در مسیر معین‌شده به حرکت در می‌آوریم. سپس با بالا کشیدنِ دستگیره‌های دستگاه، تیغه‌ی آن از چوب خارج شده و برش‌کاری پایان می‌یابد.

آموزش برش اتصالات به کمک اورفرز نجاری

با اُور فرز معمولی (با پایه‌ی ثابت) باید دستگاه را با حفظ فاصله‌ای میان تیغه‌ی آن و سطح چوب‌، بالاتر از آن نگه‌ داشته، و تیغه‌ را آهسته و با حرکت‌دادنِ دستگاه به سمت و جلو و عقب وارد قطعه‌ی مورد نظر کرد.

در صورت کار با هر دو نوع اُور فرز باید قسمت‌های اضافی در نقطه‌ی اتمام برش‌کاری (البته در صورتی که ابتدا یا انتهای برش منتهی به لبه‌های چوب نباشند و در وسط قطعه‌ی مورد نظر قرار گرفته باشند) را به کمک مغار خالی کرد. در اکثر برش‌های مربوط به اتصالات از تیغه‌های صاف و بدون زاویه استفاده می‌گردد. عمق برداشت نیز به میزان سختیِ چوب استفاده‌شده و همچنین قدرت اُور فرز بستگی خواهد داشت. البته یک راه‌حل بسیار ساده برای سوراخ‌کاریِ عمیق در چوب‌های سخت، برداشت از سطح چوب در دو یا سه مرحله و به میزان کمتر است. به کمک این شیوه موتور دستگاه و یا تیغه‌ی آن دچار آسیب نخواهند شد. همچنین برای ایجاد برش‌کاری مربوط به اتصالاتی که نیازمند شکافی عریض‌تر از قطر تیغه‌ی اُور فرز موجود در کارگاه هستند، می‌بایست برداشت را در چند مرحله و در عرض تکرار نمود؛ بدین شکل که پس از هر مرحله برداشت، باید گونیای راهنمای برش را دقیقاً به میزان قطر تیغه جابجا کرد و مجدداً سوراخ‌کاری و برداشت را انجام داد.

کندن کام به کمک اُور فرز نجاری

پس از علامت‌گذاری محل دقیقِ کام روی سطح چوب مورد نظر، یک تکه چوب را به گونیای دستگاه اضافه می‌کنیم تا تیغه به لبه‌ی چوب نزدیک‌تر شده و کام‌کنی به کمک گونیا و با دقت هر چه بیشتر صورت گیرد. از یک سمت به آرامی دستگاه را حرکت داده به نحوی که در تمام مدت تماس بین تکه چوب با لبه‌ی قطعه کار برقرار باشد.

آموزش کندن کام به کمک اورفرز نجاری